Bài 2: Quyết liệt tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước

tintuphuong.com – Tình trạng hoạt động kém hiệu quả, làm thất thoát một khối lượng lớn tài sản doanh nghiệp-suy cho cùng là tài sản của Nhà nước, của nhân dân, ở một số doanh nghiệp Nhà nước cho thấy đã đến lúc cần tái cơ cấu bộ phận doanh nghiệp này. Với vai trò là cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất, quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước, Quốc hội đã ra quyết sách yêu cầu tái cơ cấu nền kinh tế nói chung, tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước nói riêng. Sự vào cuộc mạnh mẽ, kiên quyết, đến cùng của Quốc hội, đại biểu Quốc hội đang dần cho thấy hiệu quả của quyết sách này…

Quyết sách lớn của Quốc hội

Năm 2011, kinh tế toàn cầu vẫn chịu tác động tiêu cực của cuộc khủng hoảng tài chính nên trượt sâu vào suy thoái. Điều đó cũng gây ảnh hưởng rất lớn và làm bộc lộ nhiều khiếm khuyết của nền kinh tế nước ta. Quốc hội khóa XIII phân tích, tình hình khó khăn của nền kinh tế nước ta có nguyên nhân khách quan là do tác động của khủng hoảng tài chính, suy thoái kinh tế toàn cầu, nhưng cũng thẳng thắn đánh giá, nguyên nhân chủ quan vẫn là chính, nhất là do hạn chế, yếu kém trong lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý, điều hành của các cấp, các ngành.

Bởi vậy, Quốc hội khóa XIII đã lần đầu tiên đặt ra mục tiêu đổi mới mô hình tăng trưởng và cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng nâng cao chất lượng, hiệu quả sức cạnh tranh; tập trung mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xã hội, tăng trưởng ở mức hợp lý và tiến hành khởi động mạnh mẽ cơ cấu lại nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng. Nghị quyết số 10/2011/QH13 nêu rõ yêu cầu: “Cơ cấu lại nền kinh tế trong 3 lĩnh vực quan trọng là cơ cấu lại đầu tư, trọng tâm là đầu tư công; cơ cấu lại thị trường tài chính, trọng tâm là cơ cấu lại hệ thống ngân hàng thương mại, các tổ chức tài chính; cơ cấu lại doanh nghiệp, trọng tâm là các tập đoàn kinh tế, tổng công ty Nhà nước, ngay từ năm 2012 chuẩn bị các điều kiện để từ năm 2013 đến năm 2015 tạo được chuyển biến mạnh mẽ, cơ bản, có hiệu quả rõ rệt”.

Các đại biểu Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Doanh nghiệp tại Kỳ họp thứ tám, Quốc hội khóa XIII (tháng 11-2014).  Ảnh do Văn phòng Quốc hội cung cấp.

Quốc hội nhấn mạnh tới yêu cầu cơ cấu lại các tập đoàn kinh tế, tổng công ty Nhà nước, nâng cao năng lực quản trị doanh nghiệp, tính công khai, minh bạch, đồng thời có chính sách tạo điều kiện cho các doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế phát huy nội lực, tái cấu trúc, giảm giá thành sản phẩm, nâng cao hiệu quả hoạt động sản xuất, kinh doanh, sức cạnh tranh của doanh nghiệp. Trong đó, cần tập trung phát triển doanh nghiệp Nhà nước trong những ngành, lĩnh vực quan trọng có ý nghĩa then chốt của nền kinh tế quốc dân, chủ yếu thuộc các chuyên ngành kinh tế, kỹ thuật liên quan đến cơ cấu hạ tầng kinh tế-xã hội, dịch vụ công, ổn định kinh tế vĩ mô.

Bấy giờ, một số tập đoàn kinh tế lớn của Nhà nước lâm vào tình trạng khủng hoảng tồi tệ, làm thất thoát khối lượng lớn tài sản. Xót ruột với khối lượng tài sản khổng lồ “bốc hơi” qua “bàn tay” các tập đoàn ấy, các đại biểu Quốc hội đã tập trung mổ xẻ, phân tích rất kỹ lưỡng nguyên nhân để yêu cầu có giải pháp khắc phục và phòng tránh. Một trong những yêu cầu được các đại biểu Quốc hội đồng tình cao là hạn chế và đi đến chấm dứt đầu tư ra ngoài ngành ở các doanh nghiệp Nhà nước, bảo đảm các đồng vốn đầu tư mang lại hiệu quả cao nhất cho kinh tế nói chung và cho chính doanh nghiệp, người lao động của doanh nghiệp ấy nói riêng.

Chính phủ vào cuộc

Sau khi Quốc hội ra nghị quyết nhấn mạnh yêu cầu tái cơ cấu kinh tế, trong đó tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước là 1 trong 3 trọng tâm của tái cơ cấu kinh tế, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Đề án Tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước. Việc thực hiện mục tiêu sắp xếp, cổ phần hóa doanh nghiệp theo các phương án đã phê duyệt được coi là nhiệm vụ trọng tâm trong các năm 2012-2015. Thủ tướng Chính phủ cũng kiên quyết yêu cầu các tập đoàn, doanh nghiệp Nhà nước thoái vốn, chấm dứt tình trạng đầu tư ra ngoài ngành, lĩnh vực sản xuất, kinh doanh trước năm 2015.

Tập đoàn Viễn thông Quân đội (Viettel) là một trong những doanh nghiệp Nhà nước đã quyết liệt tái cơ cấu. Trong ảnh: Sản xuất thiết bị viễn thông tại tập đoàn. Ảnh: Phú Quý.

Tuy nhiên, mặc dù vậy, tiến trình tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước vẫn chưa đạt được kết quả như kỳ vọng. Sự “ì ạch” trong quá trình tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước khiến Quốc hội, các đại biểu Quốc hội và Chính phủ cảm thấy sốt ruột, liên tục có động thái “khuấy động” để “tăng tốc” việc tái cơ cấu kinh tế nói chung, tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước nói riêng.

Để đạt được mục tiêu đã đề ra, ngày 28-11-2014, tại Kỳ họp thứ tám, Quốc hội khóa XIII đã thông qua Nghị quyết Tiếp tục nâng cao hiệu quả thực hiện tái cơ cấu nền kinh tế trong lĩnh vực đầu tư công, doanh nghiệp Nhà nước và hệ thống ngân hàng. Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng thực hiện giám sát “Việc thực hiện tái cơ cấu nền kinh tế trong lĩnh vực đầu tư công, doanh nghiệp Nhà nước và hệ thống ngân hàng theo Nghị quyết số 10/2011/QH13 ngày 8-11-2011 của Quốc hội về Kế hoạch Phát triển kinh tế-xã hội năm 2011-2015”.

Cùng với việc theo dõi, giám sát sát sao của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các đoàn đại biểu Quốc hội và đại biểu Quốc hội, Chính phủ cũng ngày càng tỏ ra cứng rắn và kiên quyết hơn trong việc thực hiện cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước. Người đứng đầu Ban chỉ đạo đổi mới và phát triển doanh nghiệp là Phó thủ tướng Vũ Văn Ninh cũng như Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng thậm chí còn mạnh mẽ yêu cầu các bộ, ngành kỷ luật cán bộ thuộc quyền khi không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ, kịp thời nhiệm vụ dẫn tới làm chậm trễ tiến trình cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước.

Tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước chỉ là một trong rất nhiều ví dụ cụ thể cho thấy Quốc hội, đại biểu Quốc hội đã và đang phát huy rất tốt vai trò của cơ quan đại diện, người đại biểu đại diện cho tiếng nói, lợi ích của cử tri và nhân dân cả nước trong việc hoạch định chính sách cũng như quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước. Sự đúng đắn của chủ trương này cũng được thể hiện qua những phát biểu của Thủ tướng Chính phủ trong nhiều sự kiện, rằng tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước là để nâng cao năng lực quản trị, nâng cao hiệu quả hoạt động và sức cạnh tranh cho các doanh nghiệp. Chí ít, cử tri và nhân dân cũng bớt được nỗi lo vốn của các doanh nghiệp Nhà nước bị đầu tư vung vãi mà không tính toán được hậu quả đổ vỡ trong kinh doanh, đe dọa tới sự an toàn của cả nền kinh tế nước nhà…

Theo tổng kết của Chính phủ, tính đến ngày 27-8-2015, thoái vốn Nhà nước tại các doanh nghiệp đã đạt 8.391 tỷ đồng, thu về 12.384 tỷ đồng, bằng 1,48 lần giá trị sổ sách. Trong đó, lĩnh vực bất động sản là 2.690 tỷ đồng, thu về 3.177 tỷ đồng; lĩnh vực bảo hiểm, chứng khoán, tài chính là 1.2690 tỷ đồng, thu về 1.346,5 tỷ đồng; bán phần vốn Nhà nước không cần nắm giữ tại các doanh nghiệp khác là 4.406 tỷ đồng, thu về 7.861 tỷ đồng. Như vậy, so với 9 tháng đầu năm 2014 (thoái vốn được 3.488 tỷ đồng), kết quả thoái vốn 9 tháng đầu năm nay tăng về giá trị sổ sách là 140%. Tập đoàn Viễn thông Quân đội (Viettel) đạt kết quả thoái vốn tốt nhất với 2.655 tỷ đồng, thu về 3.169 tỷ đồng.

Đến nay, 289 doanh nghiệp Nhà nước được cổ phần hóa trong năm 2015 đều đã thành lập Ban chỉ đạo; 95 doanh nghiệp đã được phê duyệt phương án cổ phần hóa; 65 doanh nghiệp đã có quyết định công bố giá trị doanh nghiệp; 129 doanh nghiệp đang tiến hành xác định giá trị doanh nghiệp.

Bài 3: Nỗ lực xử lý nợ xấu

NGUYỄN CHIẾN THẮNG

Bài 1: Tìm “đầu ra” cho nông sản

Share This Post

About Author: tuphuong News

News for everybody, news for all

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Tìm câu trả lời ! * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.