Pháp ra tay siết chặt, nâng tầm quản lý nội dung của những người có tầm ảnh hưởng trên mạng xã hội

Trước sự xuất hiện ngày càng nhiều nội dung gây tranh cãi và tiềm ẩn rủi ro trên các nền tảng số, Chính phủ Pháp đang chuẩn bị triển khai thêm các biện pháp nhằm tăng cường kiểm soát hoạt động của các influencer (người ảnh hưởng trên mạng xã hội).

Hơn 2 năm sau khi ban hành Luật quản lý những người ảnh hưởng, giới chức Pháp cho rằng văn bản này đã bộc lộ những hạn chế trước các hiện tượng mới như kinh doanh các khóa đào tạo mang tư tưởng cực đoan về giới, các buổi phát trực tiếp kêu gọi chi tiêu quá mức, hay các hình thức môi giới mại dâm trá hình. Từ thực tế đó, Bộ Kinh tế và Tài chính Pháp thông báo sẽ sớm cụ thể hóa một số đề xuất nêu trong báo cáo của Quốc hội công bố ngày 12/1.

Bà Anne Le Hénanff, Quốc vụ khanh Trí tuệ nhân tạo và Kỹ thuật số, cho biết sẽ sớm công bố lộ trình hành động mới. Các biện pháp này dựa trên báo cáo do nghị sỹ Arthur Delaporte và cựu nghị sỹ Stéphane Vojetta đồng soạn thảo, trong đó đưa ra 78 khuyến nghị nhằm kiểm soát tốt hơn hoạt động của những người ảnh hưởng trên không gian mạng.

Theo bà Le Hénanff, không phải tất cả các khuyến nghị này sẽ được áp dụng ngay, song một số nội dung đã được Chính phủ chấp thuận và sẽ “sớm được triển khai trong những tuần tới.

Các tác giả báo cáo cũng như Chính phủ đều cho rằng “không gian của hoạt động ảnh hưởng liên tục biến động,” khi các hành vi tiêu cực có thể nhanh chóng dịch chuyển từ nền tảng này sang nền tảng khác, hoặc từ một tính năng sang hình thức mới, đòi hỏi cơ quan quản lý phải phản ứng kịp thời.

Trong số các biện pháp ưu tiên có việc xây dựng một cổng tiếp nhận phản ánh về các hành vi sai phạm trên không gian số, thay thế cho hệ thống hiện nay vốn bị đánh giá là phân tán và thiếu hiệu quả.

Bên cạnh đó, Chính phủ dự kiến thành lập một cơ chế giám sát liên bộ nhằm sớm phát hiện các xu hướng nội dung có nguy cơ gây tác động tiêu cực từ mạng xã hội và các nền tảng trực tuyến.

Một đề xuất đáng chú ý khác là việc lập sổ đăng ký công khai đối với các công ty và cá nhân làm trung gian quản lý cho những người ảnh hưởng, với điều kiện phải được cấp phép hành nghề.

Bà Le Hénanff bày tỏ quan ngại đặc biệt trước hoạt động của một số đơn vị trung gian trên nền tảng OnlyFans, cho rằng các hình thức tổ chức và điều hành này có dấu hiệu của “mại dâm hóa trên môi trường số.”

Chính phủ Pháp cũng dự kiến tăng cường thẩm quyền điều tra và thanh tra hành chính cho các cơ quan quản lý, trong đó có Arcom – Cơ quan điều tiết truyền thông nghe nhìn và kỹ thuật số. Dù chưa đưa ra con số cụ thể về nguồn lực bổ sung, ông Delaporte cho rằng Arcom cần thêm khoảng 50 nhân sự, đồng thời lực lượng của DGCCRF – Cơ quan bảo vệ người tiêu dùng và chống gian lận, cũng cần được tăng cường đáng kể.

Ngoài ra, Chính phủ Pháp cũng đang xem xét xây dựng một bộ quy tắc minh bạch nhằm điều chỉnh các hoạt động hợp tác quảng bá giữa những người ảnh hưởng và các cơ quan công quyền, trong bối cảnh ngày càng nhiều gương mặt nổi tiếng trên mạng xã hội tham gia các chiến dịch truyền thông của Nhà nước.

Một trọng tâm khác là siết chặt quản lý đối với các hình thức kiếm tiền trong trò chơi điện tử trực tuyến, đặc biệt là những nền tảng có lượng lớn người dùng là trẻ em từ 7-8 tuổi.

Theo Quốc vụ khanh Le Hénanff, Pháp sẽ đưa vấn đề này ra thảo luận ở cấp độ châu Âu trong khuôn khổ dự luật về bảo vệ người tiêu dùng trên môi trường số, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết kiểm soát chặt chẽ các công cụ trí tuệ nhân tạo tạo sinh, tương tự như cách tiếp cận đối với mạng xã hội.

Về lâu dài, nhiều khuyến nghị trong báo cáo nói trên của Quốc hội có thể được lồng ghép vào các dự luật khác liên quan đến bảo vệ trẻ em trên không gian mạng.

Trong số các đề xuất mạnh mẽ nhất có việc tạm dừng hoạt động đối với chức năng mua bán trực tuyến trên nền tảng TikTok, do những bất cập được cho là nghiêm trọng, cũng như yêu cầu các influencer phải loại trừ đối tượng vị thành niên khi quảng bá các sản phẩm bị cấm bán cho người dưới 18 tuổi./.